Alt

Opublikowano: 17/12/2021

Wielokrotnie poruszaliśmy już temat instalacji odgromowych i jej elementów. Jednym z najważniejszych pozostają zwody pionowe, znane również jako maszty odgromowe. Dzięki nim jesteśmy w stanie chronić wystające fragmenty dachów oraz urządzenia na nich umieszczone. Z pomocą masztów możemy tworzyć strefy ochronne broniące wentylatory, klimatyzatory, anteny itd. przed wyładowaniami.

Czym są maszty odgromowe? Jakie rodzaje masztów możemy wykorzystać, jakie akcesoria będą potrzebne do ich montażu i jak odpowiednio dobrać maszty biorąc pod uwagę prędkość wiatru? Odpowiedzi poniżej.



Spis treści

  1. Maszt odgromowy - czym jest i jaką pełni funkcję?
  2. Jak dobrać odpowiedni maszt?
  3. Podsumowanie


Maszt odgromowy - czym jest i jaką pełni funkcję?

Jak zostało już wcześniej wspomniane, maszty odgromowe tworzą strefy ochronne dla urządzeń i obiektów znajdujących się na dachu chroniąc je przed wyładowaniami elektrycznymi. Zwody pionowe w postaci masztów mają za zadanie przyjęcie na siebie uderzenia pioruna, a następnie odprowadzenie ładunku elektrycznego do gruntu podłączonymi przewodami uziemiającymi.

Czy wszystkie budynki muszą zostać wyposażone w maszty? Według Prawa Budowlanego i rozporządzenia Ministra Infrastruktury zewnętrzne urządzenie piorunochronne powinno zostać zamontowane na obiektach budowlanych wedle zaleceń Polskich Norm. Jakie to więc budynki? Między innymi użyteczności publicznej, przemysłowe oraz domy w wysokości powyżej 15m. Szczególne wymogi dotyczyć będą ochrony budynków ze strefy zagrożonej wybuchem (strefy EX).


Maszty odgromowe w strefach EX

W przypadku stref EX należy dodatkowo pamiętać o odsunięciu zewnętrznej części instalacji odgromowej poza strefę zagrożoną. Jeśli natomiast nie jest to możliwe, pozostaje prowadzenie instalacji w sposób ciągły. Proces projektowania i montażu instalacji tego typu jest niezwykle skomplikowany, często nie pozwala on na zastosowanie typowych elementów instalacji. W takim przypadku korzysta się z tzw. kompozytowych masztów odgromowych.

Co je wyróżnia? Przede wszystkim wysokość - potrafią mieć ponad 20 metrów, są lekkie i trwałe. Czy 20-metrowy maszt może zarówno mało ważyć, jak i wykazywać się dużą stabilnością i odpornością? Tak, na rynku znajdziemy maszty, które potrafią być nawet 10-krotnie lżejsze niż konstrukcje stalowe cynkowane ogniowo. Przekłada się to nie tylko na mniejszy nakład pracy i sprzętu, ale również na minimalizację kosztów. Takie maszty są ponadto odporne na UV i inne czynniki środowiska oraz wandalizm.




Jak dobrać odpowiedni maszt?

Nie powinno nikogo zaskoczyć stwierdzenie, że dla osoby nieposiadającej doświadczenia w zakresie ochrony odgromowej dobór odpowiedniego masztu może być bardzo trudnym zadaniem.

Sprawa nie kończy się bowiem na wyznaczeniu wysokości i rozplanowaniu rozmieszczenia masztów. Bardzo ważny jest także dobór ich rodzaju i obciążenia, tak by miały wystarczającą odporność na wiatr.

Ale po kolei.


Jakie rodzaje masztów mogę wybrać?

Maszty muszą sprawdzić się w każdej sytuacji - chronić powinny zarówno urządzenia umieszczone na dachach, jak i całe obiekty mieszkalne, publicznego użytku, handlowe czy przemysłowe. Każda z wymienionych sytuacji może wymagać nieco innych rozwiązań, właśnie dlatego oferta masztów odgromowych dedykowana jest różnym zastosowaniom.

  • Wolnostojące (cieszą się dużą popularnością, wykorzystuje się je zwłaszcza do ochrony urządzeń znajdujących się na dachach budynków. Do niewątpliwych zalet tego rodzaju masztów należy brak konieczności kotwiczenia ich do dachu. Najczęściej wykonuje się je ze stali ocynkowanej ogniowo. Dzięki obciążnikom maszty wolnostojące zachowują dużą odporność na wiatr)
  • Przykręcane na trójnogu lub takie z obciążnikami betonowymi (do ochrony kominów, świetlików)
  • Kominowe przykręcane do pionowych powierzchni
  • Maszty do zwodów (dzięki nim możemy chronić pojedyncze urządzenia albo elementy dachu)
  • Izolowane (dzięki nim możemy zwiększyć zakres ochrony urządzeń dachowych)

Przy okazji wymieniania kilku podstawowych rodzajów masztów przydadzą się również informacje na temat akcesoriów koniecznych do ich montażu. Na rynku dostępne są najróżniejsze betonowe obciążniki - zarówno pojedyncze, jak i te w formie trójnogów. Potrafią ważyć one nawet 51 kg, zazwyczaj posiadają podkład PCV, śruby regulujące i złącza do połączenia ze zwodem.


Jak określić odporność na wiatr?

Sama prędkość wiatru zależy od trzech głównych czynników: strefy wiatrowej (w skrócie położenia), kategorii terenu oraz wysokości, na jakiej maszt ma się znaleźć.


Strefy wiatrowe

Są trzy, większość terenu Polski znajduje się w strefie I ale każdy powinien określić ją sam, na podstawie swojego położenia.


Kategoria terenu

Na wiatr ma wpływ przede wszystkim ukształtowanie terenu. Wyróżniamy 5 kategorii:

  • Morze, obszary brzegowe, otwarte na morze (tzw. kategoria 0)
  • Jeziora, obszary z niewielką roślinnością, bez większych przeszkód dla wiatru
  • Obszary z niską roślinnością - przewagą traw, pojedynczymi drzewami czy budynkami, które są oddalone od siebie
  • Obszary pokryte roślinnością lub budynkami (np. wsie czy lasy)
  • Obszary, których minimum 15% powierzchni pokrywają budynki wyższe niż 15 m

Wysokość od gruntu

Mierzymy ją określając wysokość między szczytem masztu a gruntem.


Na koniec pozostaje już tylko odczytanie prędkości wiatru według stref i kategorii terenu, a następnie przejść do wyboru masztów. Warto pamiętać, aby wskaźnik odporności na podmuchy wiatru był nieco wyższy od liczby, która wyszła w naszych obliczeniach.




Podsumowanie

Dostępna na rynku oferta masztów odgromowych wychodzi naprzeciw oczekiwaniom klientów, stara się ponadto możliwie jak najbardziej ułatwić ich transport i montaż - zwłaszcza w przypadku dużych obiektów lub stref zagrożonych.

O masztach warto, a nawet należy pomyśleć zawsze kiedy zależy nam na skutecznej ochronie odgromowej urządzeń umieszczonych na dachu. Odpowiedni dobór rodzaju masztu i sposobu jego umieszczenia oraz obciążenia nie jest jednak łatwym zadaniem. W Izosky zajmujemy się montażem iglic i masztów m.in. na kominach za pomocą prętów aluminiowych ciągnionych Ø10mm. Zachęcamy do sprawdzenia naszej oferty!